อบรม CPD แล้ว แต่ชั่วโมงยังไม่ขึ้น ตรวจอะไรบ้าง

บทความนี้ไล่จุดที่ทำให้ชั่วโมง CPD ยังไม่ขึ้นหรือสถานะยังไม่เป็นอนุมัติ ตั้งแต่การแจ้งชั่วโมงของตัวเอง รหัสหลักสูตร ช่วงอบรม การแจ้งรายชื่อของผู้จัดอบรม ไปจนถึงชื่อและสถานะสมาชิก แล้วบอกว่าเรื่องไหนควรถามใคร

การแจ้งชั่วโมง กับการแจ้งรายชื่อ เป็นหน้าที่คนละฝั่ง

ชั่วโมงอบรมไม่ได้ขึ้นเองหลังเรียนจบ ผู้เข้าอบรมต้องแจ้งชั่วโมงของตัวเอง และผู้จัดอบรมต้องแจ้งรายชื่อผู้ผ่านการอบรมต่อสภาวิชาชีพบัญชี

ฝั่งผู้เข้าอบรม ประกาศกรมพัฒนาธุรกิจการค้า เรื่อง กำหนดคุณสมบัติและเงื่อนไขของการเป็นผู้ทำบัญชี พ.ศ. 2568 ข้อ 6 (5) ให้ผู้ทำบัญชีแจ้งรายละเอียดการพัฒนาความรู้ต่อเนื่องหลังทำกิจกรรม และต้องไม่เกินวันสิ้นปีปฏิทินที่อบรม เอกสารคำถาม-คำตอบของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า ข้อ 24 อธิบายว่าแจ้งได้ 2 ช่องทาง คือระบบงานผู้ทำบัญชี (e-Accountant) หรือระบบ CPD ออนไลน์ของสภาวิชาชีพบัญชี และควรเข้ามาตรวจสอบว่าสถานะการแจ้งชั่วโมงเป็น "อนุมัติ" ส่วนผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ข้อบังคับสภาวิชาชีพบัญชีว่าด้วยการฝึกอบรมของผู้สอบบัญชีรับอนุญาต พ.ศ. 2559 ข้อ 21 กำหนดให้การแสดงหลักฐานชั่วโมงที่เป็นทางการเป็นหน้าที่ของผู้สอบบัญชีเอง

ฝั่งผู้จัดอบรม ประกาศสภาวิชาชีพบัญชีที่ 31/2568 ข้อ 6 ให้ผู้จัดแจ้งรายชื่อผู้เข้ารับการอบรมพร้อมสำเนาทะเบียนรายชื่อต่อสภาวิชาชีพบัญชีภายในเจ็ดวันนับจากวันสิ้นสุดการจัดอบรม คู่มือระบบของสภาฯ อธิบายว่าเจ้าหน้าที่สภาฯ จะตรวจรายชื่อและชั่วโมงก่อนอนุมัติ

หนังสือรับรองจากผู้จัดอบรมจึงเป็นแค่หลักฐานว่าอบรมผ่าน ยังไม่ใช่การแจ้งชั่วโมง

จุดที่ 1 แจ้งชั่วโมงเองแล้วหรือยัง

เริ่มจากจุดนี้ก่อน การแจ้งชั่วโมงเป็นหน้าที่ของผู้ทำบัญชีเองตามประกาศกรมฯ ปี 2568 ข้อ 6 (5) การแจ้งรายชื่อของผู้จัดไม่ใช่การแจ้งชั่วโมงแทน

• ผู้ทำบัญชี แจ้งด้วยรหัสหลักสูตรที่พิมพ์บนหนังสือรับรอง ทางระบบ e-Accountant หรือระบบ CPD ออนไลน์ของสภาวิชาชีพบัญชี ช่องทางใดช่องทางหนึ่ง วิธีแจ้งทีละขั้นทาง e-Accountant อยู่ที่บทความ ระบบผู้ทำบัญชี (e-Accountant) เข้าสู่ระบบ เช็กสถานะ และแจ้งชั่วโมง CPD
• ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ยื่นหลักฐานชั่วโมงที่เป็นทางการต่อสภาวิชาชีพบัญชีตามแบบและวิธีการที่สภาฯ กำหนด สำหรับชั่วโมงปี 2569 สภาวิชาชีพบัญชีแจ้งในข่าวเมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายน 2569 ให้ยื่นแจ้งชั่วโมงผ่านระบบแจ้งชั่วโมงพัฒนาความรู้ต่อเนื่องใน TFAC Online Services

ถ้าแจ้งแล้ว ให้ดูว่ารายการของหลักสูตรนั้นอยู่ในรายการชั่วโมงที่แจ้งไว้ครบทุกหลักสูตร และสถานะเป็นอนุมัติแล้วหรือยัง การแจ้งยังไม่ใช่การอนุมัติ

จุดที่ 2 รหัสหลักสูตร ตรงกับหนังสือรับรองไหม

กรอกรหัสหลักสูตรให้ตรงกับที่พิมพ์บนหนังสือรับรองทุกตัวอักษร

หลักสูตรเดียวกันอาจมีหลายรุ่นหลายรหัส เช่น หลักสูตร e-Learning ที่เปิดคนละไตรมาส หรือหลักสูตรที่ชื่อคล้ายกันของผู้จัดคนละราย ถ้ากรอกรหัสของอีกรุ่น ชื่อหลักสูตร ช่วงวันที่ หรือจำนวนชั่วโมงที่ขึ้นมาจะไม่ตรงกับที่อบรมจริง ก่อนส่งรายการให้เทียบชื่อหลักสูตรและชั่วโมงที่ระบบแสดงกับหนังสือรับรองทุกครั้ง

ถ้าไม่แน่ใจว่ารหัสนั้นเป็นของหลักสูตรที่ได้รับความเห็นชอบจริง ตรวจเองได้ในระบบตรวจสอบหลักสูตร CPD ของสภาวิชาชีพบัญชี ตามวิธีในบทความ ตรวจสอบหลักสูตร CPD นับชั่วโมงได้ไหม ด้านไหน กี่ชั่วโมง

จุดที่ 3 สอบผ่านในช่วงที่สภาฯ เห็นชอบไหม

หลักสูตร e-Learning ผูกกับไตรมาสที่ได้รับความเห็นชอบ และชั่วโมงนับเข้าปีที่สอบผ่าน

ประกาศสภาวิชาชีพบัญชีที่ 29/2568 ข้อ 8 ให้ผู้จัดจัดอบรม ทดสอบความรู้ และประกาศรายชื่อผู้ผ่านการอบรมให้เสร็จภายในไตรมาสที่ได้รับความเห็นชอบ และข้อ 5 ของประกาศเดียวกันให้ถือว่าชั่วโมงจาก e-Learning เป็นชั่วโมงที่เป็นทางการของปีที่สอบผ่าน

สิ่งที่ควรตรวจ

• ช่วงวันที่อบรมของรหัสนั้นในทะเบียนของสภาฯ ครอบวันที่เราเรียนและสอบผ่านจริงไหม
• สอบผ่านแล้วจริงหรือยัง หลักสูตร e-Learning นับชั่วโมงเมื่อสอบผ่านได้คะแนนไม่น้อยกว่าร้อยละ 60 ตามข้อ 4 ของประกาศเดียวกัน
• ปีที่สอบผ่านตรงกับปีที่กำลังแจ้งไหม หลักสูตรที่สอบผ่านในเดือนมกราคม 2570 เป็นชั่วโมงของปี 2570 ไม่ใช่ปี 2569

จุดที่ 4 ผู้จัดอบรม แจ้งรายชื่อแล้วหรือยัง

เรื่องนี้ผู้เข้าอบรมดูเองไม่ได้ ต้องถามผู้จัดอบรม

ประกาศสภาวิชาชีพบัญชีที่ 31/2568 ข้อ 6 ให้ผู้จัดแจ้งรายชื่อภายในเจ็ดวันนับจากวันสิ้นสุดการจัดอบรม เวลานี้นับจากวันสิ้นสุดการจัดอบรม ไม่ได้นับจากวันที่เราเรียนจบ จึงเป็นไปได้ว่าผู้จัดยังไม่ได้แจ้งรายชื่อของเรา แม้เราจะเรียนจบไปนานแล้ว

หลังผู้จัดแจ้งรายชื่อ คู่มือระบบของสภาฯ สำหรับหน่วยงานผู้จัดการอบรม ฉบับปรับปรุง 1 กันยายน 2569 แสดงสถานะในระบบฝั่งผู้จัด 3 แบบ คือ รอการตรวจสอบ สภาฯ อนุมัติแล้ว และไม่ผ่านการตรวจสอบ ผู้เข้าอบรมไม่เห็นหน้านี้ แต่ถามผู้จัดได้ว่า

1. รายชื่อของเราถูกแจ้งต่อสภาฯ แล้วหรือยัง
2. สถานะของรายชื่อเราเป็นแบบไหน
3. ถ้าไม่ผ่านการตรวจสอบ สภาฯ แจ้งเหตุผลว่าอะไร

คู่มือฝั่งผู้จัดเปิดให้แจ้งรายชื่อของหลักสูตรเดียวกันได้มากกว่าหนึ่งครั้ง แต่หลังแจ้งรายชื่อแล้ว ผู้จัดจะแจ้งรายชื่อหรือจำนวนชั่วโมงเพิ่มเติมไม่ได้ เว้นแต่มีเหตุอันสมควรตามประกาศ 31/2568 ข้อ 6 (2) ถ้าสงสัยว่าชื่อตกหล่นจึงควรถามผู้จัดทันที

จุดที่ 5 ชื่อ เลขบัตร และสถานะสมาชิกตรงไหม

ข้อมูลที่ให้ผู้จัดอบรมไว้ต้องตรงกับข้อมูลที่สภาวิชาชีพบัญชีมีอยู่

คู่มือระบบของสภาฯ สำหรับผู้จัดอบรมยกตัวอย่างเหตุที่รายชื่อไม่ผ่านการตรวจสอบไว้ดังนี้

• ชื่อหรือนามสกุลไม่ตรงกับฐานข้อมูลระบบสมาชิกสภาวิชาชีพบัญชี
• ไม่พบรายชื่อในหลักฐานการเข้าอบรมที่ผู้จัดส่ง
• ชั่วโมง CPD ไม่ถูกต้อง
• สถานะผู้ทำบัญชีหรือผู้สอบบัญชีรับอนุญาตไม่คงอยู่
• สมาชิกสภาวิชาชีพบัญชีขาดต่ออายุ

คู่มือยังเขียนว่าถ้าเลขบัตรประชาชนในไฟล์รายชื่อไม่ถูกต้อง ผู้จัดต้องแก้ไฟล์แล้วอัปโหลดใหม่

ฝั่งผู้เข้าอบรมจึงควรตรวจสองเรื่อง เรื่องแรกคือชื่อ นามสกุล และเลขบัตรประชาชนที่กรอกตอนสมัครอบรม ตรงกับที่ใช้กับสภาวิชาชีพบัญชีหรือไม่ ถ้าเคยเปลี่ยนชื่อหรือนามสกุล ให้แจ้งผู้จัดและตรวจข้อมูลสมาชิกของตัวเองกับสภาฯ เรื่องที่สองคือสถานะสมาชิกยังไม่ขาด ถ้ายังไม่ได้ต่ออายุของปี 2570 ดูวิธีได้ที่บทความ ต่ออายุสมาชิกสภาวิชาชีพบัญชี

ติดต่อใคร เรื่องไหน

ส่วนนี้เป็นแนวทางของผู้เขียน ไม่ใช่ขั้นตอนที่ตัวบทกำหนด

• ไม่แน่ใจว่าแจ้งของตัวเองสำเร็จไหม หรือแจ้งรหัสผิด ตรวจในระบบที่ใช้แจ้ง แล้วติดต่อหน่วยงานเจ้าของระบบนั้น คือกรมพัฒนาธุรกิจการค้าสำหรับ e-Accountant หรือสภาวิชาชีพบัญชีสำหรับระบบ CPD ออนไลน์
• ไม่แน่ใจว่าผู้จัดแจ้งรายชื่อแล้วหรือยัง หรือรายชื่อไม่ผ่านการตรวจสอบ ติดต่อผู้จัดอบรมก่อน เพราะผู้จัดเห็นสถานะและเหตุผลจากสภาฯ และเป็นฝ่ายที่ติดต่อสภาฯ เพื่อตรวจสอบและแก้ไขรายชื่อได้
• ข้อมูลสมาชิกหรือชื่อในฐานข้อมูลสภาฯ ไม่ตรง ติดต่อสภาวิชาชีพบัญชี

เวลาติดต่อผู้จัด ให้เตรียมชื่อหลักสูตร รหัสหลักสูตร วันที่สอบผ่าน และชื่อกับเลขบัตรประชาชนที่ใช้สมัคร จะได้ตรวจได้เร็ว

ทำให้ทันภายใน 31 ธันวาคม 2569

ผู้ทำบัญชีต้องแจ้งชั่วโมงของปี 2569 ภายในวันที่ 31 ธันวาคม 2569 กำหนดเดิมที่แจ้งได้ถึง 30 มกราคมของปีถัดไปยกเลิกแล้วตั้งแต่ 1 มกราคม 2569

กำหนดนี้มาจากประกาศกรมพัฒนาธุรกิจการค้า พ.ศ. 2568 ข้อ 6 (5) และสภาวิชาชีพบัญชีแจ้งในข่าวเมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายน 2569 ให้ผู้ทำบัญชีแจ้งชั่วโมง CPD ปี 2569 ภายในวันที่ 31 ธันวาคม 2569

ส่วนผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ข้อบังคับปี 2559 ข้อ 21 เขียนกำหนดเป็นวันทำการสุดท้ายของปี และข่าวของสภาฯ ระบุวันที่สำหรับชั่วโมงปี 2569 ไว้เป็น 31 ธันวาคม 2569 ผู้เขียนแนะนำให้ยื่นให้เสร็จก่อนสัปดาห์สุดท้ายของปี เผื่อเวลาไว้ถ้าระบบมีปัญหา

วิธีที่ช่วยได้มากที่สุดคือแจ้งชั่วโมงทันทีหลังได้หนังสือรับรองของแต่ละหลักสูตร แล้วกลับไปดูสถานะเป็นระยะ ถ้าเจอปัญหาจะยังมีเวลาถามผู้จัดและแก้ไข ถ้าอบรมเสร็จช่วงปลายเดือนธันวาคม เวลาที่เหลือให้ตรวจและแก้ไขจะน้อยมาก ส่วนผลของการเก็บชั่วโมงไม่ครบและการชดเชย ดูได้ที่บทความ เกณฑ์ CPD ผู้ทำบัญชี 2569

ถ้าชั่วโมงปีนี้ยังขาดด้านบัญชีหรือจรรยาบรรณ รอบไตรมาส 4/2569 ของ cpdclass มีหลักสูตร e-Learning ความรู้พื้นฐานของระบบการควบคุมภายในสำหรับนักบัญชี เก็บด้านบัญชีได้ 3 ชั่วโมงทั้งผู้ทำบัญชีและผู้สอบบัญชี ค่าอบรม 300 บาท และรับหลักสูตร จรรยาบรรณของผู้ประกอบวิชาชีพบัญชี ด้านจรรยาบรรณ 1 ชั่วโมง ได้เมื่อซื้อพร้อมหลักสูตรที่มีค่าอบรมในคำสั่งซื้อเดียวกัน สมัครได้ถึงวันที่ 20 ธันวาคม 2569 และต้องเรียนและสอบให้ผ่านภายในวันที่ 31 ธันวาคม 2569 หนังสือรับรองออกหลังเจ้าหน้าที่ตรวจภาพยืนยันตัวตนระหว่างเรียน cpdclass แจ้งรายชื่อผู้ผ่านการอบรมต่อสภาวิชาชีพบัญชี แต่ผู้เรียนยังต้องนำรหัสหลักสูตรบนหนังสือรับรองไปแจ้งชั่วโมงด้วยตนเอง ควรเรียนให้จบก่อนสิ้นปีพอสมควร เพื่อให้มีเวลารับหนังสือรับรองและแจ้งชั่วโมงให้ทันภายในวันที่ 31 ธันวาคม 2569

ข้อควรระวัง

ส่วนนี้เป็นข้อสังเกตของผู้เขียนจากการอ่านประกาศและคู่มือระบบ ไม่ใช่ถ้อยคำในตัวบท

• อย่าถือหนังสือรับรองเป็นการแจ้งชั่วโมง ได้หนังสือรับรองแล้วยังต้องแจ้งเองเสมอ
• อย่าคิดว่าผู้จัดแจ้งรายชื่อแล้วเท่ากับแจ้งแทนเรา การแจ้งรายชื่อของผู้จัดกับการแจ้งชั่วโมงของผู้ทำบัญชีเป็นหน้าที่คนละฝั่ง
• ใช้ชื่อและเลขบัตรเดียวกันทุกที่ ชื่อที่กรอกตอนสมัครอบรมควรตรงกับชื่อในระบบสมาชิกสภาวิชาชีพบัญชี
• อย่ารอรวบแจ้งปลายปี ปัญหาที่ต้องให้ผู้จัดแก้ไขต้องใช้เวลา และหลังผู้จัดแจ้งรายชื่อไปแล้ว การเพิ่มชื่อทีหลังทำได้เฉพาะเมื่อมีเหตุอันสมควร
• ต่ออายุสมาชิกให้ทัน สมาชิกขาดต่ออายุเป็นเหตุหนึ่งที่ทำให้รายชื่อไม่ผ่านการตรวจสอบ

เปิดอ่านเอกสารต้นฉบับ: ประกาศสภาวิชาชีพบัญชีที่ 31/2568 ขั้นตอนการปฏิบัติในการจัดการอบรม, ประกาศสภาวิชาชีพบัญชีที่ 29/2568 e-Learning และ ข้อบังคับสภาวิชาชีพบัญชีว่าด้วยการฝึกอบรมของผู้สอบบัญชีรับอนุญาต พ.ศ. 2559

บทความนี้เรียบเรียงจากประกาศกรมพัฒนาธุรกิจการค้าเรื่องผู้ทำบัญชี พ.ศ. 2568 ประกาศและข้อบังคับของสภาวิชาชีพบัญชีที่เกี่ยวข้อง ณ ปี 2569 แนวทางการติดต่อเป็นความเห็นของผู้เขียน แนะนำให้ตรวจสอบข้อมูลล่าสุดที่สภาวิชาชีพบัญชี (tfac.or.th) และกรมพัฒนาธุรกิจการค้า (dbd.go.th) ก่อนดำเนินการ